اگرچه مستندات تاریخی، کشت زعفران را منسوب به سه هزار سال پیش می‌داند، شرح مفصل کشت این محصول در گیاه‌شناسی قوم آشور در قرن هفتم پیش از میلاد، تحت رهبری آشوربانیپال نوشته شده است. با این حال رنگ‌دانه‌های زعفران در نقاشی مکان‌های مربوط به دوران پیش از تاریخ در شمال شرق ایران یافت شده است. سومریان نیز در داروها و معجون‌های جادویی خود از این گیاه استفاده می‌کردند و در هزاره دوم پیش از میلاد بخشی از تجارت راه دور در کاخ مینوآن کرت را تشکیل می‌داده است. ایرانیان باستان در قرن 10 پیش از میلاد زعفران را در دربند (شهری در روسیه کنونی)، اصفهان و خراسان کشت می‌کردند. در این شهرها زعفران در منسوجات، رنگرزی، داروسازی، مذهب و شست‌وشوی بدن مورد استفاده قرار می‌گرفت. کشورهای دیگر بر این باور بودند که ایرانیان از زعفران برای تقویت قوای جنسی و خواص مخدر آن استفاده می‌کنند. خوشبختانه هخامنشیان فهرست بلند بالایی از انواع مواد مصرفی در آشپزخانه دربار (به تفکیک نوع و مقدار مصرف) را بر روی ستونی مفرغی حک کرده‌اند که نشان می‌دهد روزانه زعفران در غذای دربار استفاده می‌شده است. پس از جنگ با یونانیان، اسکندر مقدونی در دوران اقامت خود در ایران سنت استفاده از زعفران برای استحمام را از پادشاهان ایرانی آموخت، برای شفاء زخم‌های جنگی‌اش استفاده ‌کرد و این ترفند را با خود به یونان برد. برخی تاریخ‌دانان معتقدند این طلای سرخ از طریق مهاجمان مغول از ایران به چین برده شد و مورد استفاده قرار گرفت و به این ترتیب به سراسر دنیا راه پیدا کرد. شواهد تاریخی نشان می‌دهد ایرانیان از دیرباز به زر و زعفران علاقه داشته و در مجالس و بزم‌ها زعفران زیر پای بزرگان می‌ریختند و توجه زیادی به آن داشتند. در منابع پهلوی زعفران با نام پارسی (کرکم) ثبت شده است. کلمه زعفران یک واژه عربی است، هرچند در منابع غربی از زعفران و کرکم با ریشه‌ی سومری یاد شده است. این موضوع تاکیدی بر این است که زعفران از نواحی سومریان در ایران سرچشمه گرفته و سپس در جهان گسترش پیدا کرده است.

تاریخچه زعفران

زعفران یکی از ارزشمند‌ترین رستنی‌های ایران است که با رنگ و رایحه‌ای دل‌انگیز و مزه‌ای دلپذیر جهانیان را به خود مجذوب کرده و با خواص فرح‌زا و دیگر خصوصیات جادویی خود دل اقوام و ملل مختلف را به تسخیر خود در آورده است.

انواع زعفران

زعفران دسته‌ای

زعفران دخترپیچ

این زغفران اصلی‌ترین نوع زعفران است. این محصول شامل تمام رشته زعفران یعنی کلاله و خامه می‌شود. بخش خامه معمولا 3 تا 5 میلی‌متر است و بخش کلاله نیز بسته به کیفیت زعفران می‌تواند بلندتر یا کوتاه‌تر باشد.


زعفران سرگل

زعفران سرگل از زعفران دسته‌ای تولید می‌شود و مصرف آن نسبت به انواع دیگر بیشتر مرسوم است. در این نوع، خامه (ریشه) تماما حذف می‌شود و تنها کلاله‌های قرمز رنگ به صورت زعفران خالص به جا می‌ماند.
بیشترین میزان رنگ‌دهی در میان انواع زعفران به زعفران سرگل اختصاص دارد.


زعفران سفید یا کنج

قسمت خامه یا همان ریشه زعفران، زعفران سفید یا کنج نامیده می‌شود. بر خلاف باور عامه مبنی بر عطر بیشتر کنج نسبت به زعفران سرگل، بررسی‌های علمی نشان می‌دهد تنها قسمت کلاله دارای مواد زعفران است. مواد موجود در زعفران در اثر بافت گیاهی از بخش کلاله به کنج انتقال می‌یابد و رطوبت این قسمت موجب می‌شود معطرتر از کلاله به نظر برسد.


زعفران پوشال

بخش اصلی زعفران پوشال را کلاله تشکیل می‌دهد، اگرچه همچنان مقدار اندکی از بخش خامه را نیز دارا است. نسبت بیشتر کلاله در این نوع زعفران قدرت رنگ‌دهی آن را افزایش می‌دهد و وجود خامه، اعتماد مصرف‌کننده در مورد اصل بودن محصول را جلب می‌کند.

راه‌های شناخت زعفران

  • اگر تارهای زعفران را بین کاغذ کاهی قرار داده و کمی فشار دهید، نباید لکه چربی از آن به جای بماند.
  • رنگ تارهای زعفران در بنزین حل نمی‌شود. یعنی اگر چند تار زغفران را در مقداری بنزین بیندازید، بنزین نباید رنگی شود.
  • رنگ، بو و مزه زعفران محک و شاخص تشخیص مرغوبیت زعفران است. مزه آن کمی تلخ اما مطبوع و بوی آن کمی تند است.
  • زعفران خالص آب را به رنگ زرد در می‌آورد، در حالی که زعفران تقلبی رنگ آب را به رنگ قرمز میخکی یا نارنجی در می‌آورد.

خواص زعفران

زعفران که با نام طلا سرخ نیز از آن یاد می‌شود، برای قرن‌های زیادی در طبابت و درمان‌های گیاهی مورد استفاده قرار گرفته است. تحقیقات مدرن نیز نشان می‌دهد زعفران دارای خواص آنتی‌اکسیدان است که موجب بهبود سیستم ایمنی بدن و افزایش انرژی می‌شود.
زعفران از ترکیب مواد شیمیایی گوناگونی تشکیل شده است که برای سلامتی مزایای زیادی دارد. تاریخچه زعفران نشان می‌دهد از این گیاه در درمان سنتی بیماری‌هایی نظیر آسم، چنگه، استرس و گرفتگی رگ‌های خونی استفاده شده است.
در پزشکی نوین نیز از این گیاه برای بهبود اضطراب، درمان سندرم پیشاقاعدگی، مقاومت انسولین، دیابت، سرطان، اختلالات عصبی و اختلالات یادگیری استفاده می‌شود.

علاوه بر این، زعفران در درمان موارد زیر نیز مفید است:

  • ضد تشنج است.
  • کلیه و مثانه را پاک می‌کند.
  • اختلالات ریوی و برونشیت‌های مزمن و سرفه را بهبود می‌بخشد.
  • اخلاط را دفع می‌کند.
  • موجب تقویت ذهن و بینایی می‌شود.
  • درد را تسکین می‌دهد.

با کُلاله در تماس باشید

شرکت پالیز زعفران کُلاله

شرکت پالیز زعفران کُلاله از سال 1397 فعالیت رسمی خود را در زمینه مشاوره، راه‌اندازی مزرعه، کاشت، داشت و برداشت زعفران در استان‌های اصفهان، یزد، چهارمحال بختیاری، قم و مرکزی آغاز کرد.

اصفهان، اشکاوند، بلوار انقلاب، نبش کوچه مهر 11

شبکه های اجتماعی کُلاله

تلفن‌های تماس

03138584153

09131048834

فروش و بازرگانی

۰۹۱۳۳۰۶۰۷۴۳

کارشناسان فنی

۰۹۱۴۰۰۲۷۰۵۰

۰۹۱۳۳۱۹۱۱۶۹

تمامی حقوق برای کُلاله محفوظ است © 2018 – تهیه و طراحی توسط گروه ارتباطات و رسانه رسا